Patiënt geworden, werknemer gebleven. Werk en kanker.

“Toen ik borstkanker kreeg stond mijn wereld op zijn kop. Voor de behandeling liep ik marathons, maar nu was ik in de eerste week na de behandeling al moe als ik de trap op liep. Maar in de weken daarna voelde ik me vaak redelijk goed en wilde ik graag aangepast werken. Maar mijn werkgever vond het beter als ik thuis bleef….”

50.000 werknemers per jaar krijgen de diagnose kanker. Kanker raakt niet alleen je lijf, maar heel je leven en ook je werk. Klachten tijdens de behandeling en langdurige gevolgen van de ziekte hebben grote invloed op werk en werkhervatting. Persoonlijke, sociaal-demografische, ziekte gerelateerde en werk gerelateerde factoren hebben invloed op de werkhervatting. Onvoldoende kennis bij bedrijfsartsen, werkgevers, leidinggevenden en werknemers, leidt regelmatig tot onjuiste keuzes of verkeerde beeldvorming over mogelijkheden voor werk, werkhervatting en duurzame inzetbaarheid.

Professionele begeleiding en richtlijnen

Het ziekteverzuim bij kanker is vaak langer dan een jaar. 70% van de werknemers heeft behoefte aan ondersteuning bij werkhervatting (BVN, 2013). De Richtlijn Werk en Kanker helpt bedrijfsartsen bij het geven van de juiste adviezen. Maar geeft geen garantie voor een succesvolle re-integratie. Daarom is de communicatie tussen de werkgever en de werknemer cruciaal!

Sommige Oncologie Centra maken gebruik van een Bedrijfsarts Consulent Oncologie bij problemen rondom werk en werkhervatting bij kanker. Een BACO is een bedrijfsarts gespecialiseerd in oncologie. Hij kan de expertise vanuit beide werelden samen brengen en zowel de bedrijfsarts als de behandelaar adviseren.

Zorgzaam en zakelijk; maak duidelijke afspraken

Behandelingen voor kanker zijn zeer verschillend, kunnen ziekmakend zijn en nemen veel tijd in beslag. Werken kan en mag, maar wel altijd naar vermogen. Daarnaast kan het voor de werknemer prettig zijn om aan het werk te blijven tijdens behandeling en revalidatie, op arbeid therapeutische basis. Voor werkgevers is het een uitdaging om tijdens de behandeling de balans te vinden tussen zorgzaam en zakelijk zijn en houden daarom soms afstand. Toch is het van groot belang om contact te houden en duidelijke afspraken te maken over werk. Als er duidelijke afspraken zijn, wordt belangstelling door de werkgever in deze intensieve tijd op prijs gesteld. Dit verlaagt de drempel bij terug keer.

Na de behandeling in de periode van revalidatie en re-integratie worden vaak de lange termijn effecten als vermoeidheid, cognitieve belemmeringen en wisselende belastbaarheid merkbaar. 70% van de patiënten heeft na de behandeling van kanker na 2 jaar nog restverschijnselen. De balans tussen werk, privé en herstel moet weer worden gevonden en bijgesteld.

Communicatie is cruciaal!

Kanker betekent niet een leven lang arbeidsongeschikt, maar kan het functioneren wel langdurig beïnvloeden. Daarom is aandacht na de behandeling ook belangrijk. De werknemer kan onzekerheid ervaren over de toekomst en moet leren omgaan met energetische en cognitieve beperkingen. Hij kan wellicht niet meer presteren zoals voorheen.

Communicatie tussen werkgever en werknemer over ziekte, behandelingen en gevolgen is essentieel voor een prettige voortgang. De Roadmap Werkkracht bij Kanker kan hierbij een goed hulpmiddel zijn. Per fase van het ziekte proces is aangegeven welke stappen de werknemer en de werkgever moeten zetten.

De juiste begeleiding is van groot belang

Human Business Support kan u helpen in dit delicate traject. We bieden de juiste begeleiding en nemen u als werkgever, maar ook de medewerker, collega’s en de juiste kerndeskundigen mee in dit traject. In het 2e ziektejaar geeft 1e spoor re-integratie de beste kansen op succes. Maar bij structurele beperkingen moet soms gekeken worden naar re-integratie bij een andere werkgever (2e spoor).

Daarnaast kan een ernstige ziekte, zoals kanker, de kijk op het leven veranderen, ook de kijk op werk en eigen waarde. Het kan voor de medewerker erg waardevol zijn om een coaching traject te volgen en inzicht te krijgen in zijn talent en zijn waarde voor de organisatie en de arbeidsmarkt.

Mariët Raatgever
Programmamanager Oncologie, Bravis Ziekenhuis